ردیابی از مزرعه تا سفره
(مطالعه موردی شرکت پویا پروتئین)
مقدمه
اهمیت نقش محصولات غذایی بهداشتی و ایمن در سلامت جامعه، بر همگان آشکار است. یک محصول غذایی ایمن، نتیجه تمامی فرآیندها و فعالیتهایی است که در کل زنجیره غذایی انجام شده است. هر یک از فرآیندها در زنجیره تأمین شامل تولید، بستهبندی، حمل و نقل و توزیع در مورد هر محصول، اطلاعات مخصوص خود را در زنجیره تأمین دارا است.
همه افرادی که در تولید محصولات دامی نقش دارند علاقهمند به اثبات تعهد خویش به کیفیت و ایمنی گوشت و سایر فرآوردههای دامی و تضمین اعتماد مصرفکنندگان میباشند. ردیابی محصولات دامی به ایجاد و مستندسازی تاریخچه محصول و ایجاد اطمینان و اعتماد برای مصرفکنندگان کمک میکند. قابلیت ردیابی عبارت است از: توانایی ردیابی، از تاریخچه محل تولید تا کاربرد محصول نهایی به طوری که محصولات نهایی بیانگر مبدأ، مواد اولیه و تاریخ مراحل فرآوری و توزیع باشد. به عبارت دیگر میتوان از اصطلاح عمومی از متولد شدن تا میز غذا استفاده کرد که معنای قابلیت ردیابی را در خود مستتر دارد. طبق تعریف عمومی سازمان جهانی استاندارد، ردیابی، توانایی برای پیگیری تاریخچه و موقعیت هر محصول تولید شده به وسیله ثبت اطلاعات محصول را گویند.
در خصوص قابلیت ردیابی در مورد تغذیه، تهیه غذا از منابع حیوانی و یا هر گونه مواردی که به نوعی مرتبط با تغذیه باشد این الزام را بیان میکند که تمام مواد اولیهای که قرار است در تهیه مواد غذایی بکار رود و یا انتظار آن میرود که در تهیه مواد غذایی بکار رود باید در مراحل تولید و توزیع ردیابی شود. این الزام هم شامل تولیدکننده و هم مصرفکننده مواد غذایی است. انتظار میرود مسئولان امور دام در تمامی سطوح این زنجیرهها آماده باشند تا اطلاعات موجود را در صورت درخواست در اختیار بازرسان قرار بدهند.
اهمیت موضوع تا بدان حد است که استاندارد بینالمللی جدیدی در زمینه امکان ردیابی محصولات غذایی در طول زنجیره تأمین به شماره ۲۲۰۰۵ توسط سازمان بینالمللی استاندارد تصویب شد.
در شرکتهای تولیدی مواد غذایی و گوشتی، ایجاد سیستم مکانیزه عملیات انبار بر مبنای فنآوری بارکدینگ و شماره سریال کالا، با حذف عملیات دستی و سرعت بخشیدن به امور انبارداری و ارسال موجب ایجاد صحت بیشتر در اطلاعات مربوط به کالاهای ارسالی از انبار میشود و همچنین امکان مغایرت در موجودی انبار و خطا در ارسال، تولید و انبارداری و یا مفقود شدن تقریباً به صفر میرسد و تنها با خواندن بارکد هر کالا، میتوان مشخصات کلی هر کالا و سوابق آن را استخراج نمود.
بنابراین هدف اصلی طراحی سیستم مکانیزه، فراهم آوردن امکان ردیابی و دریافت مستقیم اطلاعات بستههای محصولات غذایی برای تولیدکننده به جای پرس و جو و دریافت اطلاعات به صورت دوبهدو از خریداران و توزیعکنندگان است.
در همین راستا، به بررسی مطالعه موردی انجام شده در شرکت گوشت پویا پروتئین تحت عنوان پروژه «مکانیزاسیون خط تولید گوسفندی شرکت پویا پروتئین بر اساس استانداردهای GS1»پرداخته میشود.
در ادامه درباره مدل استاندارد ردیابی GS1 توضیحاتی ارائه میشود و وضعیت فعلی فرآیندها در کارخانه پویا پروتئین تشریح شده و وضعیت مطلوب نیز ترسیم میشود.
درباره مدل استاندارد ردیابی GS1
سازمان جهانی GS1 برای رهگیری، یک مدل جامع و فراگیر ارائه نموده است و از همه ذینفعان زنجیرههای تأمین در سراسر دنیا خواسته است تا داوطلبانه این مدل را پیادهسازی نمایند. این مدل به چند زبان ترجمه شده و هم اکنون در کشورهای مختلفی نیز استفاده میشود.
بر اساس مدل GS1 اگر تمام طرفهای حاضر در یک زنجیره تأمین، ردیابی درونی و بیرونی را انجام دهند، فرآیند ردیابی کامل در سراسر زنجیره اجرا میشود.
شکل ۱- قابلیت ردیابی در زنجیره تأمین، در درون شرکتها و بیرون آنها شکل می گیرد.
برای مشاهده مقاله وارد سایت علمی تخصصی ایکد شوید : https://www.e-code.ir/%D9%81%D8%B5%D9%84-%D8%A7%D9%88%D9%84-%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D8%B1%D9%88%DB%8C%D8%AC%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%AE%D8%B5%D8%B5%DB%8C/